Menu

Konsumatori

Asgjësohen rreth 48 ton produkte të rrezikshme për konsum

Në prag të festave, AKU ka zhvilluar 130 kontrolle zyrtare dhe monitorime në të gjithë vendin në operatorë të ndryshëm të biznesit ushqimor.

Sipas njoftimit gjatë kontrolleve zyrtare sot janë dhënë 21 masa administrative me paralajmërim për aktivitet jo në përputhshmëri me kornizën ligjore dhe rregullatore të sigurisë ushqimore dhe gjithashtu janë asgjësuar 47.7 ton produkte ushqimore. Sipas informacionit të publikuar referuar Planit Vjetor të Marrjes së Mostrave me bazë risku janë marrë 5 mostra produktesh për analizim të mbetjeve të pesticideve.

Qendra Alert/Alert.al

Ushqimet e Krishtlindjeve!

Janë disa ushqime që konsiderohen fatsjellëse për Krishtlindje.
Soja
Prej kohësh soja është konsideruar si simbol i pasurisë dhe prosperitetit. Legjenda i ka fillesat në librin e Gjenezës.
Mishi i derrit
I shërbyer në formë proshute ka shije të mirë dhe simbolizon bollëkun
Rrushi
Prej shumë kohës simbol i bollëkut, rrushi është konsideruar dhe si një metaforë e të mirave që kemi dhe e dëshirave të realizuara.
Shega
Në antikitet ishte simbol i fekondimit dhe përveçse për ëmbëlsirat, përdorej dhe si uthull.
Arrat
Janë ushqim tipik i periudhës së Krishtlindjeve dhe e darkave familjare. Sipas një tradite antike janë me fat për ata që duan të martohen, por nëse hahen duhen të shoqëruara me një fetë bukë.
Qendra Alert/Alert.al

Toksina natyrale në ushqim

Cilat janë toksinat natyrale?

Toksinat natyrore janë komponime toksike që prodhohen natyrshëm nga organizmat e gjallë. Këto toksina nuk janë të dëmshme për vetë organizmat, por ato mund të jenë toksike për krijesat e tjera, duke përfshirë njerëzit. Këto komponime kimike kanë struktura të ndryshme dhe ndryshojnë në funksion biologjik dhe toksicitet. Disa toksina prodhohen nga bimët si një mekanizëm mbrojtës natyror kundër grabitqarëve, insekteve ose mikroorganizmave, ose si pasojë e infektimit me mikroorganizma, si myku, në përgjigje të stresit klimatik (si thatësira ose lagështia ekstreme).

Burime të tjera të toksinave natyrore janë algat mikroskopike dhe planktonet në oqeane ose ndonjëherë në liqene që prodhojnë komponime kimike që janë toksike për njerëzit, por jo për peshqit ose butakët që hanë këto organizma që prodhojnë toksina. Kur njerëzit hanë peshk ose butak që përmbajnë këto toksina, sëmundja mund të pasojë me shpejtësi.

Disa nga toksinat natyrore më të zakonshme që mund të përbëjnë rrezik për shëndetin tonë janë përshkruar më poshtë.

Biotoksina ujore

Toksinat e formuara nga algat në oqean dhe ujë të freskët quhen toksina algash. Toksinat e algave krijohen gjatë lulëzimit të llojeve të veçanta të algave natyrale. Butakët si midhjet, guaskat kanë më shumë gjasa t’i përmbajnë këto toksina sesa peshqit. Toksinat e algave mund të shkaktojnë diarre, të vjella, ndjesi shpimi gjilpërash, paralizë dhe efekte të tjera te njerëzit, gjitarët e tjerë ose peshqit. Toksinat e algave mund të mbahen në butak dhe peshq ose të ndotin ujin e pijshëm. Nuk kanë shije apo erë dhe nuk eliminohen nga zierja apo ngrirja.

Një shembull tjetër është helmimi i peshkut (CFP) i cili shkaktohet nga konsumimi i peshkut të kontaminuar që prodhojnë ciguatoksinë. Disa peshq të njohur se përmbajnë ciguatoksina përfshijnë barracuda, grupi i zi, snapper dhe skumbri. Simptomat e helmimit nga ciguatera përfshijnë të vjella dhe simptoma neurologjike, të tilla si ndjesi shpimi gjilpërash në gishta dhe këmbë. Aktualisht nuk ka një trajtim specifik për helmimin nga ciguatera. (Food Safety)

Qendra Alert/Alert.al

Përshirja e acideve yndyrore në ushqimin e foshnjave

Thirrje për të dhëna teknike dhe toksikologjike për esteret e acidit citrik të acideve yndyrore (E 472c) për përdorim si një aditiv ushqimor për të gjitha grupet e popullsisë, përfshirë edhe foshnjat.

Në bazë të nenit 32(1) të Rregullores (KE), aditivët ushqimorë që ishin lejuar për përdorim në Bashkimin Evropian përpara datës 20 janar 2009 duhet të rivlerësohen nga Autoriteti Evropian i Sigurisë Ushqimore (EFSA). Programi për këtë rivlerësim është krijuar me Rregulloren e Komisionit (BE) Nr. 257/2010[2].

Në përputhje me kuadrin ligjor të mësipërm, Paneli i EFSA për aditivët dhe aromatizuesit e ushqimit (FAF) lëshoi ​​një opinion shkencor mbi sigurinë e acidit acetik, acidit laktik, acidit citrik, acidit tartarik dhe acideve yndyrore nga përdorimet e tyre si aditivë ushqimorë në kategoritë e ushqimeve të specifikuara.

Në opinionin e tij, Paneli FAF vuri në dukje se janë përfshirë nivelet e acideve yndyrore në ushqimin për foshnjat nën moshën 12 javë, në kategorinë 13.1.1 dhe 13.1.5.1. Paneli konsideroi se këto përdorime për foshnjat nën moshën 12 javë do të kërkonin një vlerësim specifik të rrezikut. Arsyeja ishte se qasja e vlerësimit të rrezikut e ndjekur në atë kohë nga Panelet Shkencore të EFSA në rivlerësimin e aditivëve ushqimorë nuk zbatohej për këtë grupmoshë.

Komisioni Evropian i kërkoi EFSA-së të adresojë mungesën e të dhënave (boshllëqet e të dhënave) gjatë vlerësimit të rrezikut të aditivëve ushqimorë për përdorime në ushqimin për foshnja. Prandaj, kërkesat specifike të të dhënave për të gjitha përdorimet e estereve të acidit citrik të mono dhe diglicerideve të acideve yndyrore (E 472c) përfshihen në këtë thirrje.

EFSA do të marrë në konsideratë rëndësinë e informacionit të dhënë për vlerësimin e rrezikut të estereve të acidit citrik të mono- dhe diglicerideve të acideve yndyrore (E 472c).

Kur informacioni i kërkuar nuk është dorëzuar në EFSA brenda afateve të përcaktuara, aditivi i ushqimit mund të hiqet nga lista e Bashkimit Europian në përputhje me procedurën e përcaktuar në nenin 10.3 i Rregullores (KE) Nr. 1333/2008. (EFSA)

Qendra Alert/Alert.al

Çmimet për panetonet, si t’i përzgjedhim për festa

Në ditët para festave të Krishtlindjeve ka dhjetëra iniciativa dhe ngjarje që flasim për panettone. Çdo ditë zhvillohen takime, tryeza të rrumbullakëta, gara çmimesh, gara pastiçerësh që prezantojnë panetone të formave dhe llojeve të ndryshme, të cilat do të shpërblehen për kreativitetin dhe imagjinatën e tyre. Në shumicën e rasteve këto janë interpretime të zhvilluara nga pastiçeri i cili shpik diçka për të përmirësuar, zbukuruar, për ta bërë ëmbëlsirën më të pasur dhe më tërheqëse. Gjëja e vështirë për t’u kuptuar është se përse ekziston kjo garë për të “përmirësuar” një produkt ëmbëlsirash, i cili për shkak të metodave të përpunimit, sasisë dhe cilësisë së përbërësve nuk ka nevojë për ndihmë për të merituar vendin e parë mes ëmbëlsirave të Krishtlindjeve.

Ndryshimet në recetën tradicionale janë gjithnjë e më të shumta dhe se në një farë mënyre arrijnë të zhvlerësojnë produktin origjinal. Gjithçka filloi vite më parë kur kompanitë e mëdha të ëmbëlsirave ekspozuan panetone pa fruta të ëmbëlsuara dhe rrush të thatë në raftet e supermarketeve dhe më pas shtuan glazurat e pamundura në sipërfaqe dhe mbushën brumin me kremra të çuditshëm. Tashmë ka me dhjetëra variacione, ai me shampanjë, ai me glazurë me fruta ekzotike. Këtë vit panetone me glace marron propozuar nga një rrjet i madh supermarketesh në Italinë e Veriut. I marrë nga dëshira e fortë për të inovuar, dikush madje mendoi të bënte panetone duke zëvendësuar përbërësin kryesor (miellin). Në këtë rast, për fat të mirë, pas vitit të parë kompania i dha një emër tjetër tortës së Krishtlindjes. Duke qenë se disiplina e prodhimit lë ndoshta shumë hapësirë ​​për imagjinatën e pastiçerëve, ekziston rreziku që imazhi i panettonit të vjetër të përgatitur me miell, vezë, gjalpë, fruta të ëmbëlsuara dhe rrush të thatë të jetë pak i turbullt. Ajo që vihet re për panetonen është çmimi. Markat e mëdha (Maina, Motta, Bauli, Paluani) mund të blihen në rrjetet e supermarketeve me një çmim që varion nga 5 deri në 6 €/kg, nga ato më të mëdhatë kanë tendencë të ofrojnë shpesh një markë në ofertë në 3-4 €/kg. Më pas janë panettonet e përgatitura nga disa kompani të mëdha si Maina, Paluani, Motta, por të paketuara me markën e rrjeteve të supermarketeve që kushtojnë pak më pak. Ata që preferojnë panetonin e të njëjtave marka pa enë klasike prej kartoni, por të paketuar me letër argjendi dhe fjongo, duhet të shpenzojnë nga 7 deri në 8 €/kg. Nëse blerja bëhet në një pastiçeri, atëherë listat e çmimeve arrijnë lehtësisht 20 € për të mos përmendur ato të përpunuara nga ndonjë pastiçer, ku kostoja dyfishohet më tej. (IlFattoAlimenatre)

Qendra Alert/Alert.al

Darka dhe dreka e Krishtlindjeve, si të shmangim rreziqet nga ushqimet

Dreka e Krishtlindjeve dhe darka e Vitit të Ri janë raste kur shumë pjata përgatiten më shumë së sa është e nevojshme. Në këto rrethana, ekspozimi ndaj rreziqeve ushqimore rritet, në veçanti nga magazinimi i pasaktë që favorizojnë përhapjen e mikroorganizmave patogjenë. Si të shmangim mbeturinat dhe rreziqet e pakëndshme të shkaktuara nga kontaminimi mikrobial.

  1. Mos përgatit shumë pjata. Mund të duket e parëndësishme, por që të mos duhet të përballojë sasi të mëdha mbetjesh, rregulli i parë është të mos përgatiten më shumë pjata për Krishtlindje sesa është e nevojshme.
  2. Kujdes nga ushqimet e freskët (a. Kur bëni pazarin për Krishtlindje, duhet ta peshoni mirë sasinë e ushqimit, sidomos në rastin e ushqimeve të freskëta. Në përgjithësi, këto janë ato që kanë një jetë të shkurtër rafti dhe bëhen shkaktarë për rritjen e mikroorganizmave patogjene. Disa shembuj? Qumësht dhe produkte bulmeti, mish, peshk, vezë, salca dhe kremra të bazuara në vezë të papërpunuara.
  3. Mos e mbingarkoni frigoriferin. Për të shmangur mbeturinat dhe për të zvogëluar rreziqet, duhet të shmangësh lënien e ushqimeve të gatuara për shumë kohë në temperaturë dhome. Mund të konsumohen brenda 2-3 ditëve nëse ruhen në frigorifer dhe pastaj ngrohen mirë para se t’i vendosni në tryezë. Megjithatë, në teori,është më mirë të eliminohen ato që kanë mbetur në tryezë për më shumë se 4 orë (2 orë nëse janë kremra dhe salca).
  4. Pas gatimit, mos e lini ushqimin në temperaturë dhome. Nëse përgatisim ushqimin e gatuar paraprakisht, mos e lini të ngrohtë për një kohë të gjatë në temperaturë dhome, pasi është e nevojshme t’i ftohim shpejt dhe pastaj t’i ruajmë në frigorifer. Për t’u ftohur mund ta vëmë tenxheren me ushqimin e gatuar në ujë të ftohtë, ose ta ndajmë ushqimin në enë të mbyllura ushqimi dhe t’i freskojmë me ujë të ftohtë.
  5. Hiqni mbetjet e mbetura në tavolinë për më shumë se 4 orë. Nuk duhet ruajtur ushqimi i gatuar ose i papërpunuar në temperaturë dhome përtej 4 orëve: Ushqimet e lëna në tryezë përtej kësaj kohe duhet të eliminohen.
  6. Kujdes nga kremrat dhe salcat. Kremrat dhe salcat, sidomos nëse përgatiten me vezë të papërpunuara duhet të ruhen në frigorifer dhe të konsumohen brenda pak ditësh, duke u kujdesur që të mos i lëmë të pista brenda enës për të shmangur infektimin. Qëndrueshmëria në temperaturën e dhomës e çdo kanape ose ëmbëlsira me këta përbërës nuk duhet të kalojë 2 orë. (IlFattoAlimentare)

Qendra Alert/Alert.al

Si të kontrolloni cilësinë e ushqimit që po konsumoni

Ushqimet me cilësi të dobët, jo vetëm që kanë një shije të keqe, por na shkaktojnë edhe probleme shëndetësore. Kjo e fundit e bën shumë të rëndësishme zgjedhjen e ushqimeve ashtu siç duhet. Në të kundërt do të përfundoni me të vjella, diarre apo temperaturë të lartë.

Si të dalloni vezët e freskëta?

Mjafton një gotë me ujë për të kontrolluar freskinë e vezëve tuaja. Vendosni një vezë në një gotë ujë dhe shikoni se çfarë ndodh. Nëse veza zhytet, është e freskët dhe e mirë për t’u ngrënë. Nëse zhytet, por qëndron anash gotës veza është rreth 1-2 javë e vjetër. Nëse veza lundron në sipërfaqen e ujit, është shumë e vjetër për t’u ngrënë.

Ka edhe një mënyrë tjetër për të dalluar vezët e freskëta. Kushtojini vëmendje ngjyrës së të verdhës së vezës. Një vezë e pasterizuar ka një ngjyrë të fortë dhe të errët të së verdhës. Ndërkohë një vezë tjetër, ka një ngjyrë të zbehtë të saj.

Bëni testin e zhurmës tek çokollata

Për të kontrolluar përmbajtën e kakaos tek çokollata juaj bëni këtë test të thjeshtë. Ndajeni çokollatën përgjysmë dhe dëgjoni zhurmën. Sa më e lartë të jetë, aq më e përqendruar do të jetë sasia e kakaos, gjë që flet për një cilësi të mirë të saj.

Kujdes me midhjet

Sigurohuni që midhjet që do të gatuani janë të mbyllura mirë. Nëse shikoni ndonjë midhje të hapur shtypeni me dorë, Nëse mbyllet do të thotë që është gjallë dhe mund të hahet, Në të kundërt, hidheni sepse midhja është e ngordhur. Kur t’i zieni, të gjitha midhjet duhet të hapen. Nëse ndodh që ndonjë mbetet e mbyllur, atëherë është më mirë ta hidhni.

Si të zgjidhni banane organike

Dallimi kryesor midis bananeve organike dhe jo-organike është se bananet konvencionale mund të rriten me përdorimin e plehrave sintetike, insekticide dhe herbicide. Frutat organike rriten me ndihmën e substancave natyrore. Kur zgjidhni banane, shmangni ato me ngjyrë gri. Këto banane nuk janë të shijshme dhe ngjyra e tyre mund të nënkuptojë se ato janë zgjedhur para se të ishin të pjekura ose se janë ruajtur në kushte të papërshtatshme për një kohë të gjatë.

Zgjidhni banane me një ngjyrë të verdhë të gjallë. Mos shmangni bananet me pika të vogla të errëta në lëkurë. Këto fruta janë plotësisht të pjekura. Aroma dhe shija e tyre është shumë e mirë. (Express)

Qendra Alert/Alert.al

Festat, nutricioniste Hyrida Basha: Si të balancojmë ushqimet që të mos shtojmë peshë

E ftuar në emisionin “Alert” në News24 nga Granit Sokolaj, Hyrida Basha nutricioniste ka folur për abuzimin me ushqimin gjatë periudhës së festave dhe se si ndikon në shtimin në peshë.

“Ajo çfarë është problem me popullatën është edukimi. Nuk mund të vijë vetëm nga nutrecionistë, gazetarë apo mjekë, por nga instanca që janë të lidhura direkt me ushqimin. Patjetër që etiketa ushqimore ka shumë rëndësi, pasi janë të përshkruar të gjithpërbërësit e produktit, si kripërat, yndyrat, sheqeri etj. Përveç faktit që mund të kemi individë intolerantë dhe me alergji të caktuar është situata e rënduar me obezitetin apo me sëmundje që lidhen me obezitetin, si diabeti, tumoret etj. Dhe nëse ne arrijmë të edukojmë si duhet duke lexuar etiketa ushqimore, patjetër që do të kemi ndërgjegjësimin e tyre. Nëse shohim sasi të larta të kolesterolit apo sheqerit, konsumatori duke ditur risqet do t’i eleminojë apo reduktojë marrjen e këtyre produkteve në shtëpi. Ideja është të edukojmë shporten ushqimore, pasi në momentin që i ke në shtëpi do t’i konsumosh. Nëse flasim për drithëra duhet të jenë integralë. Problemi i njerëzve me peshën është dhjetori, por në fakt problemi më i madh është janari se eshte koha më e gjatë e marrjes së peshës. Duke qenë se eshte blerja euforike, patjetër se njerëzit kanë tendencë të blejnë më shumë dhe të konsumojnë sasi të tepruar, si mish, proshutë, djath, sallatë ruse që është një ndër “bombat kalorike” apo ëmbëlsirat tradicionale të festës. Përsa i përket sigurisë ushqimore, problem mbetet edhe blerja e produkteve të hapura që shiten në treg apo trotuar, si bylmeti. Kujdes me ushqimin gjatë kësaj kohe duhet të kenë sidomos personat me diabet apo sëmundje kardiovaskulare, duke qenë se shtojnë dhe sasinë e alkoolit kanë tendencë të rrisin nivelin e alkoolit në gjak. Duhet reduktuar ose pirë në mënyrë të zgjuar. Problem është fakti se ne e riciklojmë ushqimin, bëjmë sasi të madhe dhe e hamë të njëjtën gjë duke e ngrohur dhe bëhen të rrezikshme pasi bëjnë të mundur dhe kontaminimin, sidmos ato që përbëjnë vezë. Sugjerohet ndaj konsumatorëve që të bëjnë një lloj balancimi të ushqimeve”-tha Hyrida Basha.

Emisioni Alert

Qendra Alert/Alert.al

Festat e fundvitit, Manush Kullolli: AKU në terren, inspektime në tregje dhe supermarkete

I ftuar në emisionin “Alert” në News24 nga Granit Sokolaj, Manush Kullolli drejtor në Drejtorinë e Komunikimit të Riskut dhe Monitorimit në AKU foli për inspektimet e ushtruara në terren sidomos gjatë periudhës së festave. Kullolli tha se në fokus të punës së AKU janë tregjet, fabrikat, supermarketet dhe produktet e importit.

“Puna e AKU është e përditshme, në dinamikën e inspektimeve për mbrojtjen e konsumatorit për të patur një produkt final të sigurt e sa më të shëndetshëm. Institucioni ynë funksionon në bazë të një plani risku për çdo vit ndaj operatorëve të biznesit, i cili kalon nëpër filtra. Në prag të festave ka një vëmendje të shtuar të trupave inspektuese në terren dhe në fokus të AKU-së janë tregjet, fabrikat, supermarketet dhe produktet që hyjnë në vendin tonë. Qëllimi ynë është ruajtja dhe garantimi i produkteve brenda afateve, në mbajtjen në temperatura specifike të produkteve me origjinë shtazore dhe të mos jenë të ekspozuara në troturare. Ështe angazhimi i të gjithë trupave inspektuese gjatë gjithë kohës, edhe gjatë ditëve të pushimit për të marrë masa për të garantuar produktin. AKU në bashkëpunim me një projekt irlandez, nëpërmjet takimeve dhe nismave që kemi patur, këtë vit jemi fokusuar kryesisht në komunikimin me operatorët e biznesit dhe konsumatorët për leximin e etiketës. Kemi ndërmarrë nisma që të atashojmë dhe stenda pranë supermarketeve kryesore të cilat kanë dyndje sidomos gjatë festave të fundvitit. Ka patur një interes të lartë nga kosumatorët, e presin me shumë pozitivitet. Me hartimin e VKM të re 434, çdo operator biznesi duhet të deklarojë vlerat ushqyese dhe alergentët në etiketë, pasi ka konsumator që mund të ndikohen nga disa alergentë dhe mund ta shmangin duke zgjedhur një produkt tjetër”-deklaroi Manush Kullolli.

Emisioni Alert

Qendra Alert/Alert.al

Tabela e ruajtjes së ushqimeve

Ndiqni udhëzimet e mëposhtme për ruajtjen e ushqimit në frigorifer. Afatet kohore për ushqimet e vendosura në frigorifer në shtëpi do të ndihmojnë që ato të mos prishen ose të mos bëhen të rrezikshme për t’u ngrënë. Udhëzimet për ruajtjen në ngrirje janë vetëm ushqimet e ngrira të ruajtura vazhdimisht në 0°C ose më poshtë mund të mbahen për një kohë të pacaktuar. (FoodSafety)

Qendra Alert/Alert.al