Mjalti është një nga produktet më të pëlqyera e më të kërkuara në tregje, jovetëm si ushqim, por edhe si produkt me veti të rralla e të jashtëzakonshme kuruese. E kur flasim për mjaltin, mendja në shkon menjëherë të bletët. Këto të fundit, janë jetike për njerëzimin. E madje, siç e ka thënë dhe Einstein, “Pa bletë s’ka pllenim, s’ka fruta, s’ka kafshë, s’ka njerëz”.
Sot është 20 maji, dhe zyrtarisht, kjo është Dita Ndërkombëtare Bletëve. Kjo ditë është ndërkombëtare, si datë për sensibilizimin për mbrotjen e bletëve. Dhe, ka qenë pikërisht Sllovenia, shteti që ka lobuar gjatë për këtë ditë. Kjo, pasi në Republikën sllovene, bletët janë të shenjta.
Nga ekzistenca e bletëve, ne sot kemi ushqim me bollëk dhe nëse ato do të zhdukeshin, bota do të mposhtej nga uria, si shkak i mungesë së ushqimit. Kjo, pasi rreth 75 % e të gjitha prodhimeve, kanë faktor kryesor pllenimin që vjen nga bletët. Gati 90 % e llojeve të bimëve të në botë varen, nga pllenimi, së bashku me më shumë se 75% të kulturave ushqimore në botë dhe 35% të tokës bujqësore globale. Jo vetëm që polenizuesit kontribuojnë drejtpërdrejt në sigurinë ushqimore, por ato janë thelbësore për ruajtjen e biodiversitetit.
Për të rritur ndërgjegjësimin për rëndësinë e pjalmuesve, kërcënimet me të cilat përballeN, Kombet e Bashkuara e caktoi 20 majin si Ditën Botërore të Bletëve. Qëllimi është forcimi i masave që synojnë mbrojtjen e bletëve dhe pjalmuesve të tjerë, të cilat do të kontribuojnë ndjeshëm në zgjidhjen e problemeve që lidhen me furnizimin global të ushqimit dhe eliminimin e urisë në vendet në zhvillim.
Të gjithë ne varemi nga polenizuesit dhe, për këtë arsye, është thelbësore të monitorohet rënia e tyre dhe të ndalet humbja e biodiversitetit.
Sipas raporteve, bletët janë nën kërcënim dhe shkalla e tanishme e zhdukjes së specieve është 100 deri 1.000 herë më e lartë se normale për shkak të ndikimeve njerëzore. Afro 35 përqind e polenizuesve jovertebrorë, veçanërisht bletët dhe fluturat dhe rreth 17 përqind e polenizuesve vertebrorë, siç janë lakuriqët, përballen me zhdukjen në nivel global.
Nëse vazhdon kjo prirje, të lashtat ushqyese, të tilla si frutat, arrat dhe shumë bimë do të zëvendësohen gjithnjë e më shumë nga kulturat kryesore si orizi, misri dhe patatet, përfundimisht duke rezultuar në një dietë të pabalancuar.
Praktikat e bujqësisë intensive, ndryshimi i përdorimit të tokës, mono-korrjes, pesticideve dhe temperaturave më të larta që lidhen me ndryshimin e klimës, të gjitha paraqesin probleme për popullsinë e bletëve dhe cilësinë e ushqimit që rritemi.
Qendra Alert/Alert.al
