Shëndeti Publik, aksesi në shëndetësi i popullatave në nevojë, veçanërisht i pakicave rome dhe egjiptiane, si dhe i popullsisë në zonat rurale e të thella, i personave me aftësi të kufizuara, si dhe buxheti shumë i ulët i Shqipërisë për Shëndetësinë, mbeten një nga shqetësimet kryesore të Komisionit Evroipian, publikuar në Raportin 2020, konkretisht përsa i përket Kapitullit 28, Komnsumatori dhe Shëndeti Publik. Sipas raportit në fjalë, shpërndarja e buxhetit për shëndetësinë është bërë në mënyrë disproporcionale të burimeve për kujdesin shëndetësor primar, veçanërisht për nënat dhe shëndetin e fëmijës.
“Nuk kishte asnjë progres në rekomandimet e vitit të kaluar, megjithëse pati një progres në forcimin e efektivitetit të Komisionit për Mbrojtjen e Konsumatorit. Për shëndetin publik, duhet të bëhet një progres i konsiderueshëm për të zbatuar kornizën e politikave dhe për t’u siguruar që të gjithë në Shqipëri të kanë mbulim me kujdes shëndetësor”, thuhet në raportin e KE. Raporti vijim më tej me detyrat për vendin tonë. Sipas tij, “Vitin e ardhshëm, vendi duhet të forcojë zbatimin e kornizës së politikave për shëndetin publik dhe të sigurojë qëndrueshmërinë e ndërhyrjeve; të përafrojë më tej legjislacionin e saj me acquis të BE-së për substancat me origjinë njerëzore e më tej ilaçe për përdorim njerëzor dhe veterinar; të vazhdojë të përmirësojë qasjen në shëndetësi dhe shërbime për popullatat në nevojë, përfshirë pakicat rome dhe egjiptiane, personat me aftësi të kufizuara dhe popullatat ne zonat rurale, ose të thella. Është me rëndësi të veçantë përmirësimi i aksesit të grave dhe vajzat që u përkasin këtyre grupeve, të cilat shpesh u nënshtrohen formave të shumta të diskriminimit”.
Mbrojtja e konsumatorit
Në periudhën e raportimit, Komisioneri për Mbrojtjen e Konsumatorit trajtoi 66 ankesa (60 nga konsumatorë individë) organizata dhe qeveritë lokale dhe 6 nga bizneset). Kuadri ligjor në zonë e kredisë konsumatore dhe marketingut në distancë të shërbimeve financiare, duhet të harmonizohen më tej me acquis. “Në lidhje me sigurinë e produktit, Inspektorati Shtetëror për Mbikëqyrjen e Tregut kreu 477 inspektime në lodra, produkte pastrimi, mallra elektrike, tekstili dhe mekanike dhe si rezultat, mbi 150 produkte u tërhoqën nga tregu. Por, ky inspektoriat duhet më tej të forcojë kapacitetin e tij operacional. Legjislacioni kombëtar është pjesërisht i përafruar me acquis të BE në kjo zone. Për çështje që nuk kanë të bëjnë me sigurinë, u prodhua një analizë për boshllëkun ligjor dhe materialet dhe raportet e ndërgjegjësimit u vunë në dispozicion në faqen e internetit të Komisionit për Mbrojten e Konsumatorit”, thekson Raporti i KE.
Shëndeti publik
Për shëndetin publik, thuhet në raportin 2020, strategjia kombëtare shëndetësore 2016-2020 kërkon të sigurojë kujdes shëndetësor me mbulim për të gjithë vendin. “Sidoqoftë, shpenzimet publike për shëndetësinë mbeten të ulëta në 2.9% të PBB-së me shpërndarje në mënyrë disproporcionale të burimeve për kujdesin shëndetësor primar, veçanërisht për nënat dhe shëndetin e fëmijës. Qeverisja e spitaleve publike dhe cilësia e kujdesit shëndetësor duhet të forcohet. Shqipëria ka ratifikuar shumicën e konventave ndërkombëtare, por pengesat për ushtrimin e të drejtës për shëndetin dhe shëndetin seksual e riprodhues, shërbimet, veçanërisht për grupet në nevojë, vazhdojnë në të gjithë vendin. Ndërsa kujdesi për abortin është e garantuar me ligj, gratë nga grupet në nevojë, veçanërisht gratë rome, përballen me barriera në duke hyrë në të”, thekson raporti.
Shqetësime tjera që paraqitet në raport, janë dhe mungesa e shërbimeve dhe efektivitetit në luftën kundër kancerit të qafës së mitrës, por edhe kequshqyerja e nënave e fëmijëve.
“Ministria e Shëndetësisë dhe Mbrojtjes Sociale miratoi plani kombëtar për shqyrtimin e kancerit të qafës së mitrës, por mungesa e integrimit në shërbimet e kujdesit shëndetësor kufizon efektivitetin e saj. Në lidhje me të ushqyerit dhe aktivitetin fizik, kequshqyerja është një çështje kritike, veçanërisht për fëmijët dhe gratë shtatzëna. Shqipëria inkurajohet të zhvillojë një plan ushqyerje dhe të rrisë ndërgjegjësimin në Shqipëri, shkollat dhe qendrat e komunitetit, për rreziqet e kequshqyerjes”, vijon raporti i Komisionit Evropian.
Qendra ALERT / Alert.al
