Detergjentët dhe mjetet shpëlarëse për lavastovilje industriale, pajisje që tani janë të pranishme në të gjitha restorantet, baret, mensat, spitalet dhe kateringun në përgjithësi, mund të lënë mbetje toksike në pjata, gota që dëmtojnë mukozën e zorrëve. Kjo sugjerohet nga një studim shumë i detajuar i publikuar në revistën autoritare të Alergjisë dhe Imunologjisë Klinike , i kryer nga Instituti Zviceran i Kërkimeve të Alergjisë dhe Astmës (Siaf) i Universitetit të Cyrihut.
Zakonisht një cikël larjeje ndodh me ujë dhe detergjent me presion të lartë, e ndjekur nga një cikël i dytë larjeje (me ujë dhe shpëlarës) dhe tharje, të gjitha që zgjasin 60 sekonda. Nuk ka pothuajse asnjë cikël shpërlarjeje pa detergjent ose shpëlarës dhe vetëm me ujë. Atëherë pyetja ishte: Meqenëse nuk lahet në mënyrë aktive, a lë mbetje detergjenti, i tharë ashtu siç është në enët? Dhe nëse po çfarë lloji? Dhe çfarë efekti mund të kenë në organizmin e njeriut?
Për t’iu përgjigjur këtyre pyetjeve, grupi Siaf i drejtuar nga Cezmi Akdis, i cili ka studiuar pasojat e kontaktit të përditshëm midis substancave të panumërta kimike dhe mukozës së zorrëve.
Studiuesit hetuan rolin e përbërësve të shumtë të pranishëm në detergjentët dhe shpëlarësit më të zakonshëm në hollime të ngjashme me ato që gjenden në një makinë larëse enësh dhe kështu treguan se si në përqendrimet më të larta (një pjesë në 10,000) vrasin qelizat e zorrëve. Një gjendje e cila për shkak të këputjes së ekuilibrit delikat të boshtit midis zorrëve dhe sistemit nervor, vitet e fundit është implikuar në origjinën e sëmundjeve të shumta duke përfshirë alergjitë ushqimore, autizmin, sklerozën e shumëfishtë, Alzheimerin, gastritin, cirroza e mëlçisë, diabeti, obeziteti, artriti reumatoid dhe depresioni.
Duke analizuar situatën gjenetike, ata panë se këto ndryshime korrespondonin me aktivizimin ose çaktivizimin e gjeneve të shumta, kryesisht të përfshira në mekanizmat inflamatorë. Në këtë moment studiuesit donin të kërkonin fajtorë të mundshëm dhe kështu zbuluan një familje fajtorë: alkoolet etoksiluara, të pranishme gjithashtu në sasi të konsiderueshme në mbetjet e shpëlarësit.
Megjithatë, duke qenë se përbërësit e akuzuar përdoren zakonisht në lavastovilje industriale, sipas Akdis është e nevojshme që autoritetet shëndetësore të kryejnë kontrolle të mëtejshme, të thella dhe nëse është e nevojshme, të paralajmërojnë konsumatorët për rreziqet ose, nëse ata e gjykojnë të nevojshme, ndalojnë përdorimin e detergjenteve me etoksilate të alkoolit. (FoodSafety)
Qendra Alert/Alert.al
