Ekspertët evropianë identifikuan shtatë rreziqe në zhvillim dhe kërkuan informacion mbi një mori çështjesh të tjera si pjesë e takimeve të mbajtura në vitin 2024, sipas një raporti të kohëve të fundit.
Autoriteti Evropian i Sigurisë Ushqimore (EFSA) mblodhi 65 çështje në zhvillim, nga të cilat shtatë u identifikuan si rreziqe në rritje. Në vitin 2023, u diskutuan 32 çështje dhe pesë u listuan si rreziqe në zhvillim. Rrjetet e EFSA-s që kontribuojnë në identifikimin e rreziqeve në zhvillim përfshijnë Rrjetin e Shkëmbimit të Rreziqeve në Zhvillim (EREN) dhe Grupin e Diskutimit të Palëve të Interesuara mbi Rreziqet në Zhvillim. Shtatë rreziqet në zhvillim përfshinin sigurinë ushqimore dhe rezistencën ndaj antifungaleve, përhapjen e ostreopsis, ndotjen me akrilamid në proteinat me bazë bimore dhe sëmundjen Chagas.
Shembuj rreziqesh në zhvillim
Sëmundja Chagas shkaktohet nga paraziti Trypanosoma cruzi. Sëmundja ndodh kryesisht në Amerikën Jugore dhe Qendrore, por incidenca është në rritje në Evropë dhe Amerikën e Veriut. Shkencëtarët më parë kërkuan që sëmundja Chagas të përfshihet në vlerësimet e përditësuara të Organizatës Botërore të Shëndetësisë mbi barrën globale të sëmundjeve të transmetuara nga ushqimi që priten më vonë këtë vit. Ekspertët kërkuan të dhëna shtesë mbi rrugën e transmetimit të ardhura nga ushqimi, ndërsa monitorojnë përhapjen e mundshme të sëmundjes në Evropë.
Sëmundjet kërpudhore janë në rritje globalisht. Të dhënat sugjerojnë se llojet shumë rezistente të Candida (si Candida auris) po zbulohen në zinxhirin ushqimor në pjesë të caktuara të botës. Ekspertët e EREN shprehën shqetësim në lidhje me përhapjen në rritje të patogjenëve kërpudhorë dhe mungesën e opsioneve efektive të trajtimit për shkak të rezistencës.
Ekziston shqetësim në rritje në lidhje me ndotjen me akrilamid në përbërësit e proteinave me bazë bimore, me tendencë në rritje për këta përbërës në ushqim. Nuk ka rregullore që kërkojnë përcaktimin e akrilamidit në ushqime të tilla, por përpunimi industrial dhe gatimi shtëpiak, si dhe në restorante prodhojnë sasi të ndryshme të akrilamidit si rezultat i reagimit ‘Maillard’. Ekspertët ranë dakord se megjithëse ky nuk ishte një rrezik i ri, kishte ekspozim në rritje dhe nevojiteshin më shumë të dhëna mbi konsumin, përmbajtjen e akrilamidit në përbërës dhe ndikimin e përpunimit dhe gatimit të tyre.
Në verën e vitit 2021, lulëzimi i Ostreopsis shkaktoi shpërthime në bregdetin Jugperëndimor të Francës, duke prekur të paktën 674 persona me simptoma të ngjashme me gripin. Rruga kryesore e ekspozimit ka të ngjarë të ketë qenë palitoksinat e aerosolizuara. EREN tha se, ky ishte një rrezik në zhvillim, por vuri në dukje se mund të mos ketë lidhje me ushqimin.
Nevojë për informacion
Për disa çështje, shkencëtarët thanë se nevojiteshin më shumë informacion. Një subjekt ishin infeksionet ushqimore të shkaktuara nga Yersinia, ndërsa një tjetër ishte transmetimi vertikal i Salmonella Reading nga pulat te vezët.
Shpërthimet e Salmonella Reading ndodhën në SHBA dhe Kanada nga viti 2017 deri në vitin 2020 me ekspozim përmes trajtimit të produkteve të gjelit të papërpunuar ose punës së gjallë. Studiuesit e BE thanë se, kërkoheshin më shumë informacion mbi transmetimin vertikal në mjediset e prodhimit.
Një temë tjetër ishte ndërgjegjësimi dhe kontrolli i ulët për Toksoplazmën përgjatë zinxhirit të prodhimit. Mungesa e raporteve të ‘Toxoplasma gondii’ të transmetuara nga ushqimi i atribuohet faktit se, mbikëqyrja nuk është e detyrueshme. Sipas ekspertëve të EREN, Toksoplazma duhet të përfshihet në programin e monitorimit të transmetuara nga ushqimi në Evropë.
Disa lloje të Arcobacter konsiderohen si patogjenë ushqimorë në zhvillim e sipër dhe mund të shkaktojnë probleme gastrointestinale. Shkencëtarët thanë se, ekziston nevoja për të dhëna të forta që lidhin sëmundjet njerëzore me konsumin e ushqimit të kontaminuar. Ata ranë dakord për rëndësinë e mbledhjes së të dhënave mbi etiologjinë dhe epidemiologjinë. Një kërkesë e ngjashme u bë edhe për Helicobacter pullorum.
Edwardsiella tarda është një patogjen që mund të shkaktojë infeksione përmes konsumit të peshkut dhe ushqimeve të detit. Është vërejtur një rritje e ekspozimit të mundshëm, megjithatë nuk është e qartë nëse një pjesë e kësaj është për shkak të ndryshimeve në metodat e zbulimit, ndërgjegjësimit klinik dhe faktorëve nxitës si konsumi i peshkut të gjallë. Nevojiten më shumë të dhëna mbi prevalencën në prodhimin e peshkut të akuakulturës, nivelet e shitjes me pakicë dhe rastet njerëzore në BE.
Raportet nga Kina në vitin 2024 nxorën në pah shqetësimet për sigurinë ushqimore në lidhje me vajin e gatimit të transportuar në cisterna të përdorura më parë për karburante pa pastrim të duhur. Çështja iu soll në vëmendje Rrjetit të Mashtrimit Ushqimor të Komisionit të BE-së.
Kishte gjithashtu disa tema që nuk u gjykuan si rreziqe në zhvillim e sipër. Këto përfshinin 3-MCPD në ushqime të skuqura paraprakisht, ushqime me bazë insektesh në tregtinë elektronike, kompostimin në shtëpi dhe vajrat e ullirit të falsifikuar.
